Mang tình yêu Vật lý kỹ thuật đi khắp thế giới

Nhớ lại quyết định lựa chọn ngành Vật lý kỹ thuật vào năm 2021, Mẫn Anh Minh tự nhận bản thân có đôi chút liều lĩnh khi đặt bút chọn mã ngành PH1. Chàng trai dành tình cảm cho Đại học Bách khoa Hà Nội bởi truyền thống học thuật đầy tự hào cùng những con người xuất sắc đã bước ra từ nơi này. Với suy nghĩ đơn giản rằng bản thân thích Bách khoa và học giỏi nhất môn Vật lý, Minh đã bước vào ngôi nhà Vật lý kỹ thuật, khởi đầu cho 4 năm trưởng thành đầy ắp những trải nghiệm quý giá.

Phép màu của những hạt nano và hơi ấm từ ngôi nhà C10

Sau 4 năm theo học ở ngành Vật lý kỹ thuật - PH1, Khoa Vật lý kỹ thuật, Đại học Bách khoa Hà Nội, Minh nhận ra khoa học tự nhiên giống như một nam châm, đi sâu vào nghiên cứu, người học sẽ thấy bị lôi cuốn bởi khát vọng giải mã những bí ẩn của thế giới.

Trong quá trình học tập, Minh thường ví von công việc của mình giống như một màn "ảo thuật" nhằm giúp người quen dễ dàng hình dung về lĩnh vực đầy mới mẻ này. Cậu sinh viên hay kể về một cốc nước có màu hồng đậm do bị lẫn phẩm màu công nghiệp Rhodamine B. Chỉ cần bỏ vào đó các hạt vật liệu siêu nhỏ, sau đó đem chiếu ánh sáng vào, cốc nước sẽ tự động chuyển dần sang trong suốt mà hoàn toàn không cần thêm bất kỳ hóa chất tẩy rửa nào.

Thực chất, đằng sau màn biến hóa ấy là một cơ chế "quang xúc tác" phức tạp. Những hạt nano khi hấp thụ năng lượng ánh sáng sẽ tỏa ra các gốc tự do để phân hủy cấu trúc chất ô nhiễm hữu cơ, làm sạch nguồn nước một cách bền vững. Hình ảnh trực quan này giúp mọi người hiểu rằng con đường cậu theo đuổi là đưa những nghiên cứu từ phòng thí nghiệm ra ngoài đời thực, tạo ra các vật liệu thông minh giải quyết bài toán hóc búa trong cuộc sống.
 

Kiến thức về vật lý và linh kiện bán dẫn, công nghệ vi điện tử hay kỹ thuật phân tích vật lý đã tạo nền tảng vững chắc giúp Minh thực hiện nghiên cứu về vật liệu nano ZnO. Đề tài “Chế tạo và khảo sát tính chất quang của nano ZnO ứng dụng làm lớp phủ kháng bức xạ tử ngoại trên vải cotton” là nghiên cứu đầy ý nghĩa trong chặng đường sinh viên. Đây là lần đầu chàng trai bước ra khỏi lý thuyết hàn lâm trên giảng đường để trực tiếp làm thí nghiệm, đo đạc và phân tích số liệu thực tế. Dù kết quả thu được ở thời điểm đó còn khiêm tốn, nghiên cứu đóng vai trò như một hệ quy chiếu giúp Minh thấy rõ sự vững vàng của bản thân so với những ngày đầu bỡ ngỡ.

Sự trưởng thành của một sinh viên xuất sắc tốt nghiệp với CPA 3.63 mang đậm dấu ấn của những người thầy tận tâm tại Khoa Vật lý kỹ thuật. Minh luôn tri ân GS. TS. Nguyễn Hữu Lâm, người thầy luôn tạo ra những khoảng trống để sinh viên tự mình suy tư, tự xoay sở… Chính sự tự do trong khuôn khổ ấy giúp Minh học được cách đào sâu, thấu hiểu vấn đề một cách trọn vẹn và toàn diện.

Bên cạnh đó, mối nhân duyên với TS. Nguyễn Nhật Linh tại Viện Khoa học Vật liệu, Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam cũng mở ra cho Minh những bước chân đầu tiên vào lĩnh vực Vật lý Plasma lạnh. Thầy Linh vừa là người thầy, vừa là người anh tận tình chỉ bảo Minh trong các nghiên cứu về chế tạo đầu phát plasma dẻo cho ứng dụng khử trùng vết thương ngoài da, xây dựng hệ thống plasma tự động hóa nhằm nâng cao hiệu suất thí nghiệm hay thiết kế hệ đo UV-Vis in-situ theo dõi thời gian thực các phản ứng hóa học.

Bản sắc Bách khoa và những bước chân xuyên lục địa

Tại Bách khoa, áp lực học tập và thi cử vốn nổi tiếng khốc liệt, tuy nhiên Minh lại có cách tiếp cận rất riêng. Chàng trai Vật lý kỹ thuật - PH1 duy trì một thời gian biểu kỷ luật, bắt đầu học tập, nghiên cứu… lúc 8 giờ sáng và kết thúc vào 6 giờ tối. Sự kiên trì này đã mang lại cho Minh những phần thưởng xứng đáng trong học tập: Học bổng khuyến khích học tập loại A, Học bổng Odon Vallet danh giá.

Để giữ cho tâm hồn không bị khô cứng bởi những con số và máy móc, Minh tìm đến Câu lạc bộ Yêu Sách Bách khoa Hà Nội. Từ một chàng trai hướng nội và rụt rè, quá trình hoạt động với vai trò Trưởng ban Nội dung giúp cậu trở nên tự tin hơn trong giao tiếp.

Minh nhận thấy sự đối lập đầy thú vị khi nghiên cứu khoa học đòi hỏi tính chính xác tuyệt đối, còn văn chương lại thu hút bởi sự mơ hồ và những câu hỏi bỏ ngỏ. Nhờ vậy mà thói quen đọc sách cùng niềm yêu thích văn học đã trở thành một khoảng lặng để Minh cho phép bản thân sao nhãng một chút ra khỏi guồng quay của những thí nghiệm phức tạp, nuôi dưỡng cảm hứng bước tiếp trên con đường đã chọn.

Không dừng lại ở đó, Minh còn là thành viên của đội truyền thông PR SEP, thử sức với công việc sáng tạo nội dung, xây dựng hình ảnh và lan tỏa những câu chuyện đẹp của sinh viên Vật lý kỹ thuật Bách khoa. Môi trường năng động đã giúp Minh học cách cân bằng giữa lý trí và cảm xúc.

Với chàng trai PH1, tình bạn ở Bách khoa cũng vô cùng tuyệt vời, Minh vẫn luôn nhớ buổi chiều cùng nhóm bạn ngồi ở thư viện Tạ Quang Bửu, mỗi người ôm một quyển luận án Tiến sĩ để tìm câu trả lời cho bài toán khó của PGS. TS. Lương Hữu Bắc – giảng viên Khoa Vật lý Kỹ thuật. Đó là kỷ niệm ngây ngô về lần đầu tiên tiếp xúc với tài liệu nghiên cứu học thuật của những sinh viên PH1 năm Hai.
 

Khi bước chân ra môi trường quốc tế, nền tảng kiến thức và bản lĩnh được rèn giũa tại giảng đường Bách khoa đã giúp Minh tự tin và vững vàng hơn. Chuyến thực tập tại Đại học Wyoming (Hoa Kỳ) vào mùa hè năm 2025 là một bước ngoặt lớn, khi Minh là sinh viên Vật lý kỹ thuật duy nhất được lựa chọn tham gia cùng nhóm sinh viên thuộc các lĩnh vực khác.

Những ngày đầu ở xứ sở cờ hoa, Minh và các sinh viên Bách khoa gặp khó khăn do lệch múi giờ 11 tiếng cùng áp lực trao đổi học thuật bằng tiếng Anh chuyên ngành. Tuy nhiên, tinh thần bền bỉ, nỗ lực của sinh viên Bách khoa cùng chứng chỉ IELTS 6.5 đã giúp Minh thích nghi nhanh chóng, để lại dấu ấn tốt đẹp trong mắt các giáo sư quốc tế. Ở Đại học Wyoming, Minh đã tham gia nghiên cứu “Chuyển đổi than đá thành graphene bằng phương pháp vi sóng xúc tác kim loại” dưới sự hướng dẫn của Giáo sư Teyu Chien và tham gia Hội nghị quốc tế về Từ học tại Hoa Kỳ.

Thành công tiếp tục nối dài khi Minh đạt giải Nhất Sinh viên nghiên cứu khoa học cấp Đại học lần thứ 42 năm học 2024 - 2025 với đề tài “Plasma tự động hóa - nâng cao hiệu suất thí nghiệm phân hủy Rhodamine B”. Những lần thí nghiệm hỏng trước đó đã buộc Minh phải chậm lại, suy nghĩ nhiều hơn nhằm rút ra kinh nghiệm quý báu cho bản thân.

Tại hội nghị quốc tế IWAMSN 2024, khoảnh khắc nhận giải thưởng "The Best Poster Award" mang lại cho chàng trai PH1 Bách khoa niềm khích lệ lớn lao. Minh cảm thấy vô cùng vinh dự khi "đứa con tinh thần" của mình được các chuyên gia nước ngoài lắng nghe và đón nhận bằng sự cởi mở, tôn trọng. Các giáo sư đặt ra những câu hỏi gợi mở về khả năng ứng dụng thực tế, giúp cậu có cái nhìn rộng mở hơn về ý nghĩa của công việc mình đang làm.

Khát vọng trở về

Hiện tại, Minh đang theo đuổi chương trình tích hợp Thạc sĩ - Tiến sĩ tại Đại học Kyung Hee (Hàn Quốc), tập trung nghiên cứu phát triển thiết bị điện tử dẻo dựa trên polymer cho các ứng dụng điện tử trên da (e-skin).

Học tập, nghiên cứu trong môi trường mới với nhiều thiết bị hiện đại, khối kiến thức nền tảng tích lũy khi theo học PH1 đã giúp Minh không lạc lối. Minh tin rằng giá trị lớn nhất của một sinh viên Bách khoa nằm ở khả năng tự học và năng lực thích nghi linh hoạt trong môi trường áp lực cao. Nhìn vào bạn bè cùng khóa hiện đang là kỹ sư R&D tại các tập đoàn lớn như Samsung hay Viettel, chàng trai PH1 càng thêm tự hào về "vũ khí" kiến thức, kỹ năng mình được trang bị.

Từ những nghiên cứu đầu tiên về nano ZnO tại C10 đến các thiết bị điện tử dẻo cho công nghệ e-skin của tương lai, Mẫn Anh Minh vẫn đang từng ngày tiến về phía trước bằng sự tò mò, kiên trì và tinh thần tự học đặc trưng của sinh viên Bách khoa.

Dù đã đi qua nhiều nơi và tiếp xúc với công nghệ hàng đầu, ước mơ lớn nhất của Minh là quay trở về Bách khoa làm giảng viên. Minh mong muốn được tiếp nối ngọn lửa nhiệt huyết từ những người thầy như thầy Nguyễn Hữu Lâm - người luôn tạo mọi điều kiện tốt nhất cho sinh viên; thầy Nguyễn Nhật Linh - người luôn bao dung và kiên nhẫn với những sai sót của học trò; thầy Lương Hữu Bắc với nụ cười luôn nở trên môi, sẵn sàng ngồi lại trò chuyện, tâm tình với sinh viên như những người bạn; thầy Nguyễn Công Tú - người luôn tâm huyết với nghề và với các sinh viên của mình.

Có thể một ngày không xa, chàng trai sẽ lại trở về giảng đường quen thuộc, tiếp tục thắp lên niềm say mê khoa học cho những thế hệ PH1 tiếp theo.
 

* Ngành Vật lý kỹ thuật - PH1 có định hướng chuyên sâu: Quang học - quang điện tử; Vật lý và công nghệ bán dẫn; Vật lý tin học và ứng dụng; * PH1 xét tuyển theo kết quả: Xét tuyển tài năng, thi tốt nghiệp THPT (A00, A01, K01), bài thi Đánh giá tư duy (K00). * Với tấm bằng Cử nhân hoặc Thạc sĩ tích hợp, sinh viên PH1 có cơ hội trở thành kỹ sư tại các doanh nghiệp công nghệ cao hàng đầu như LG, Amkor, Viettel, Vinfast, Rạng Đông, Qorvo hoặc theo đuổi con đường nghiên cứu chuyên sâu tại các Đại học và Viện nghiên cứu tại các nước phát triển.