Học ngành gắn với giáo dục, những con đường phía sau bục giảng

Những ngày đầu năm 2026, tại các buổi tư vấn tuyển sinh khu vực Bắc Trung Bộ, trong không khí se lạnh của buổi sáng sớm, gian tư vấn tuyển sinh – hướng nghiệp của Đại học Bách khoa Hà Nội nhanh chóng kín chỗ. Bàn ghế được kê sát lại, tài liệu xếp ngay ngắn. Học sinh ngồi quây quần quanh thầy cô, lắng nghe, ghi chép, rồi mạnh dạn đặt ra những băn khoăn về con đường học tập đang ở phía trước.

Cùng nhiều giảng viên đến từ các Trường, Khoa khác nhau của Đại học Bách khoa Hà Nội, PGS. Lê Hiếu Học - Trưởng Khoa Khoa học và Công nghệ Giáo dục - được học sinh tìm đến với rất nhiều câu hỏi. Những chia sẻ của các em có lẽ là băn khoăn chung của học sinh lớp 11, 12 trên khắp cả nước khi đứng trước ngưỡng cửa chọn ngành, chọn trường. Thầy Học kiên nhẫn lắng nghe, có lúc mời một nhóm học sinh cùng ngồi lại trong “hậu trường” để tư vấn chung, để các em nghe thêm câu chuyện và băn khoăn của bạn bè mình.

Những buổi tư vấn ấy giống một cuộc trò chuyện hơn là hỏi - đáp: Thầy gợi mở từ trải nghiệm học tập của học sinh, còn các em thì dần dần nói ra điều mình đang tìm kiếm.

Khi công nghệ bước vào lớp học tự nhiên như hơi thở!
 

Trần Văn Phát - Học sinh Trường THPT Chuyên Phan Bội Châu (Nghệ An) - đến buổi tư vấn với mối quan tâm quen thuộc của nhiều bạn trẻ: Lập trình và CNTT. Phát tò mò, thích công nghệ, nhưng vẫn nghĩ công nghệ gắn với những dòng code khô khan. Chỉ đến khi trực tiếp trải nghiệm các trò chơi học tập do sinh viên Khoa Khoa học và Công nghệ Giáo dục thiết kế, Phát mới thấy công nghệ có thể làm gia tăng động lực học tập của học sinh. Ở đó, kiến thức không đứng yên trên trang giấy, mà được kể lại bằng hình ảnh, âm thanh, tương tác…

PGS. Lê Hiếu Học trò chuyện cùng Phát về ngành Công nghệ Giáo dục (ED2) - Một ngành học kết nối CNTT, khoa học giáo dục và truyền thông. Chương trình đào tạo dành dung lượng đáng kể cho các học phần về multimedia, lập trình ứng dụng, thiết kế trải nghiệm học tập. Sinh viên ra trường có thể tham gia xây dựng khóa học trực tuyến, phát triển phần mềm, trò chơi giáo dục, hay làm việc tại các tổ chức đào tạo, doanh nghiệp cung cấp dịch vụ giáo dục.

Với Hồ Phương Anh - học sinh Trường THPT Hà Huy Tập (Nghệ An) - con đường đến với ngành học này bắt đầu từ những trải nghiệm rất quen: Các ứng dụng học tiếng Anh trực tuyến như Duolingo, Elsa Speak hay những khóa học online trên Hocmai. Từ chính trải nghiệm ấy, em muốn tìm hiểu xem những sản phẩm học tập số này được tạo ra như thế nào và ai là người đứng phía sau thiết kế nội dung, công nghệ và trải nghiệm học tập. Từ đó, câu chuyện về Công nghệ Giáo dục (ED2) mở ra thật tự nhiên: Ai là người xây dựng kịch bản bài giảng, thiết kế tương tác, kết nối nội dung với công nghệ để người học luôn được hỗ trợ, có lộ trình học tập riêng, không bị bỏ lại phía sau?
 

PGS. Lê Hiếu Học thường giúp học sinh hình dung rất cụ thể về con đường nghề nghiệp sau khi tốt nghiệp ED2. Đó có thể là hình ảnh một kỹ sư thiết kế học liệu số tại các công ty giáo dục, một chuyên viên phát triển khóa học trực tuyến, một thành viên trong nhóm xây dựng nền tảng đào tạo cho doanh nghiệp, hay tham gia các dự án giáo dục ứng dụng công nghệ mới trong các doanh nghiệp CNTT… Công việc gắn với công nghệ mỗi ngày, nhưng đích đến vẫn là con người học tập tốt hơn, chủ động hơn.

Ở Nghệ An, hay tại Thanh Hóa, nhiều học sinh yêu thích Toán học, Tin học, đam mê công nghệ nhưng còn e ngại về điểm chuẩn của các ngành thuần CNTT, PGS. Lê Hiếu Học thường khuyên các em nhìn rộng hơn, tìm những ngành học gần với sở trường, đồng thời vẫn giữ được tinh thần công nghệ. Công nghệ Giáo dục (ED2), Đại học Bách khoa Hà Nội vì thế trở thành một lựa chọn đáng cân nhắc: Vừa có nền tảng kỹ thuật, vừa gắn với con người và xã hội.

Chọn đứng phía sau để tạo nên thay đổi bền vững
 

Trong một buổi tư vấn tuyển sinh - hướng nghiệp, Nguyễn Thị Vân Anh - học sinh lớp chất lượng cao tiếng Anh, Trường THPT Chuyên Đại học Vinh, Trường Đại học Vinh - mang theo câu chuyện gia đình khi bố em đang công tác trong lĩnh vực giáo dục. Em quan tâm đến ngành Quản lý Giáo dục (ED3) của Đại học Bách khoa Hà Nội nhưng còn nhiều băn khoăn về nội dung đào tạo và cơ hội nghề nghiệp sau khi tốt nghiệp. Bố em làm việc trong lĩnh vực giáo dục, nên em muốn tìm hiểu ngành Quản lý Giáo dục. Thế nhưng, ngành học này với nhiều học sinh vẫn còn dừng lại ở… “nghe nói”!

PGS. Lê Hiếu Học kể cho Vân Anh và các bạn nghe về những người làm quản lý giáo dục ở nhiều vị trí khác nhau: Từ các cán bộ chuyên trách nghiệp vụ tại các phòng, ban, trung tâm của các cơ sở giáo dục đại học, trung tâm bồi dưỡng, tổ chức giáo dục tư nhân, đến các doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực đào tạo nhân lực. Với định hướng Quản lý giáo dục số, sinh viên tốt nghiệp ED3 còn có thể tham gia vào quá trình chuyển đổi số trong các cơ sở giáo dục. Công việc của họ không trực tiếp đứng lớp mỗi ngày, nhưng lại góp phần tổ chức, vận hành, cải tiến hệ thống giáo dục sao cho hiệu quả, đảm bảo chất lượng và nhân văn hơn.

Tại Thanh Hóa, Lê Gia Nhi - học sinh Trường THPT Tô Hiến Thành - chia sẻ mong muốn tìm một ngành học có hướng nghề nghiệp rõ ràng. Còn Hà Khánh Linh - học sinh Trường THPT Dân tộc Nội trú Thanh Hóa - cho biết em được gia đình định hướng tìm hiểu ngành Quản lý Giáo dục do bố mẹ đang công tác trong lĩnh vực này. Các em cùng nhiều học sinh khác được PGS. Lê Hiếu Học tư vấn chung về chương trình đào tạo, cơ hội việc làm và những yêu cầu cần có để theo đuổi ngành học.
 

Các em được giới thiệu về Quản lý Giáo dục (ED3) như một lựa chọn dành cho những người quan tâm đến chính sách, tổ chức, quản trị trong giáo dục. Chương trình đào tạo chú trọng kiến thức về quản lý, kinh tế giáo dục, pháp luật, kết hợp với hiểu biết về hệ thống giáo dục Việt Nam và quốc tế.

Điều khiến nhiều học sinh bất ngờ là: Học Quản lý Giáo dục (ED3) không đồng nghĩa với việc chỉ làm việc trong khuôn khổ trường học! PGS. Lê Hiếu Học chia sẻ với các bạn trẻ về những vị trí nghề nghiệp cụ thể để các em dễ hình dung: Chuyên viên quản lý đào tạo, cán bộ phụ trách phát triển chương trình đào tạo nội bộ trong các tổ chức, doanh nghiệp, cán bộ điều phối dự án giáo dục, hay làm việc tại các doanh nghiệp, tổ chức cung cấp dịch vụ đào tạo và phát triển nguồn nhân lực. Những công việc ấy đòi hỏi sự hiểu biết về giáo dục, khả năng tổ chức và tư duy hệ thống.

Sinh viên ED3 sau khi ra trường bước vào vai trò đứng phía sau lớp học, nhưng lại góp phần tạo nên môi trường học tập bền vững hơn. Mỗi quyết định, mỗi chính sách hay phương án triển khai đều ảnh hưởng đến hàng trăm, hàng nghìn người học, theo những cách âm thầm mà sâu sắc.

Giữa những buổi tư vấn ở Nghệ An, Thanh Hóa, PGS. Lê Hiếu Học thường nhấn mạnh với học sinh một điều giản dị: Chọn ngành là chọn cách mình muốn đóng góp cho xã hội. Có người thích trực tiếp tạo ra sản phẩm học tập bằng công nghệ. Có người muốn đứng ở vị trí điều phối, tổ chức, làm cho hệ thống vận hành tốt hơn. Công nghệ Giáo dục (ED2) và Quản lý Giáo dục (ED3) mở ra hai con đường khác nhau, nhưng cùng chung một điểm đến: Làm cho việc học trở nên hiệu quả và nhân văn hơn.
 

Những câu chuyện nhỏ trong các buổi tư vấn tuyển sinh - hướng nghiệp ấy có thể chưa đủ để các em quyết định ngay lập tức. Nhưng với nhiều học sinh, những chia sẻ đó sẽ giúp các em nhìn rõ hơn con đường phía trước: Học một ngành gắn với giáo dục không chỉ là đứng trên bục giảng!

Công nghệ Giáo dục (ED2) dành cho những bạn trẻ muốn dùng công nghệ để làm cho việc học trở nên gần gũi, sinh động và hiệu quả hơn. Quản lý Giáo dục (ED3) phù hợp với những ai muốn tổ chức, kết nối, và tạo nên những thay đổi bền bỉ cho hệ thống giáo dục từ bên trong.

Trong những buổi sáng quây quần bên bàn tư vấn ở Nghệ An và Thanh Hóa, PGS. Lê Hiếu Học luôn kiên nhẫn ngồi lại đến câu hỏi cuối cùng. Sự tận tâm ấy như một lời nhắn gửi lặng lẽ tới học sinh: Chọn ngành là chọn cách mình đồng hành với giáo dục trong nhiều năm sau này. ED2 và ED3, Đại học Bách khoa Hà Nội mở ra những con đường đủ rộng để người trẻ bước vào giáo dục bằng tri thức, nghề nghiệp rõ ràng và mong muốn tạo ra giá trị lâu dài.