CSV Phạm Trần Hoàng Long (thứ hai từ phải qua) cùng bạn học chụp ảnh kỷ niệm ngày tốt nghiệp với PGS. Hoàng Thị Thu Hương - Trưởng khoa Khoa học và Công nghệ Môi trường, PGS. Đỗ Khắc Uẩn - Phó Trưởng khoa
Không khoác áo choàng, không sở hữu siêu năng lực, hình tượng "người hùng" mà Phạm Trần Hoàng Long muốn trở thành là một kỹ sư lặng lẽ tìm lời giải cho ô nhiễm, biến đổi khí hậu và khủng hoảng tài nguyên. Từ giấc mơ trở thành một "người bảo vệ Trái Đất", chàng trai Kỹ thuật Môi trường Bách khoa đã từng bước chinh phục học bổng toàn phần VLIR-UOS để theo học chương trình thạc sĩ tại Đại học KU Leuven (Bỉ), mở ra hành trình mới trên con đường theo đuổi phát triển bền vững.
Khám phá đam mê từ những câu hỏi
- Vì sao những dòng sông xanh mát thời thơ ấu lại dần đổi màu?
- Điều gì khiến không khí đô thị ngày càng ngột ngạt?
- Liệu có cách nào để con người phát triển mà không đánh đổi bằng thiên nhiên?
Đó là những câu hỏi Phạm Trần Hoàng Long thường tự đặt ra từ khi còn là một cậu học sinh chuyên Hóa. Càng tìm hiểu, cậu càng nhận ra đằng sau mỗi câu hỏi ấy đều là những bài toán khoa học cần người giải. Và Long, muốn trực tiếp đi tìm những câu trả lời ấy.
Suy nghĩ ấy đã đưa Phạm Trần Hoàng Long trở thành sinh viên K64 ngành Kỹ thuật Môi trường (EV1) của Đại học Bách khoa Hà Nội.
“Tôi nghĩ mình đã đi đúng hướng khi thời điểm đó không chạy theo những ngành học xu hướng, mà lựa chọn dựa trên sự yêu thích của bản thân mình!” - Long chia sẻ.
Bước qua năm đầu đại học nhiều bỡ ngỡ, từ năm hai, Hoàng Long dành nhiều thời gian trong phòng thí nghiệm để học cách lấy mẫu, phân tích các chỉ tiêu môi trường và xử lý dữ liệu. Đến năm thứ ba, Long chủ động xin thầy, cô tham gia nhóm nghiên cứu khoa học với mong muốn tìm hiểu sâu hơn về các quá trình xử lý nước thải và khí thải.
"Tôi cho rằng cần hiểu được cơ chế thì mới có thể giải thích số liệu, đánh giá các yếu tố ảnh hưởng và nghĩ đến việc cải tiến công nghệ.” - Đó cũng là lúc Hoàng Long nhận ra nhiệm vụ của kỹ sư môi trường không đơn thuần là người xử lý khi ô nhiễm xảy ra.
Buổi bảo vệ đồ án tốt nghiệp của Phạm Trần Hoàng Long - CSV K64 ngành EV1, Trường Hóa và Khoa học sự sống, Đại học Bách khoa Hà Nội.
Trong bối cảnh chuyển đổi xanh trở thành xu thế toàn cầu, vai trò của kỹ sư môi trường ngày càng dịch chuyển từ "khắc phục hậu quả" sang "kiến tạo giải pháp".
Những "người bảo vệ Trái Đất" cần chịu trách nhiệm thiết kế hệ thống xử lý nước và khí thải cho các khu công nghiệp; tính toán công nghệ để giảm phát sinh chất thải ngay từ đầu; ứng dụng công nghệ sinh học, vật liệu nano hay trí tuệ nhân tạo để dự báo ô nhiễm và tối ưu hiệu quả vận hành.
Để đáp ứng những yêu cầu nghề nghiệp tương lai, Hoàng Long biết mình cần học hỏi, bồi đắp tri thức nhiều hơn nữa.
Mở rộng trải nghiệm ngoài biên giới
Được sự dẫn dắt của các giảng viên Khoa Khoa học và Công nghệ Môi trường, Phạm Trần Hoàng Long tham gia khóa học về kinh tế tuần hoàn tại Đại học Chiang Mai (Thái Lan), cùng sinh viên quốc tế xây dựng các giải pháp tái sử dụng rác thải thực phẩm, rác điện tử và nhựa. Sau đó là dự án GREENUS+ thuộc chương trình Erasmus+, kết nối các trường đại học ở Ý, Hy Lạp, Ba Lan và Việt Nam nhằm thúc đẩy giáo dục về phát triển bền vững.
"Mỗi quốc gia có một cách tiếp cận khác nhau, nhưng đều hướng đến mục tiêu chung là phát triển bền vững. Những trải nghiệm ấy giúp tôi hiểu rằng các vấn đề môi trường luôn cần sự hợp tác xuyên biên giới.” - CSV EV1 chia sẻ.
Hoàng Long và các sinh viên Đại học Chiang Mai (Thái Lan), Đại học Khoa học Ứng dụng Tây Bắc Thụy Sĩ trình bày báo cáo dự án
Song song với các trải nghiệm quốc tế là những tháng ngày miệt mài Hoàng Long nghiên cứu, tham gia hội nghị sinh viên nghiên cứu khoa học, tích lũy học bổng khuyến khích học tập và trau dồi tiếng Anh. Long đạt IELTS 8.0, đồng thời giành giải Khuyến khích tại hội nghị nghiên cứu khoa học cấp Khoa và cấp Trường.
Từng trải nghiệm, từng thành tích giống như những viên gạch nhỏ lặng lẽ xây nên cánh cửa bước ra thế giới. Và cánh cửa ấy thực sự mở ra khi Phạm Trần Hoàng Long nhận học bổng toàn phần VLIR-UOS để theo học chương trình Water Resources Engineering tại Đại học KU Leuven (Bỉ) - một trong những trường đại học hàng đầu châu Âu về kỹ thuật.
Hướng nghiên cứu Long muốn theo đuổi là mô hình hóa các quá trình trong nước và nước thải nhằm dự báo ô nhiễm, nâng cao hiệu quả xử lý và tái sử dụng nguồn nước. Xa hơn, cậu mong muốn được làm việc tại Bỉ hoặc Hà Lan để tiếp cận những công nghệ tiên tiến, trước khi trở về Việt Nam đóng góp cho lĩnh vực môi trường.
Kỹ sư trẻ Phạm Trần Hoàng Long và bạn học
Nhìn lại hành trình tích lũy tri thức vừa qua, Long khẳng định, điều đúng đắn nhất là đã lựa chọn theo học Kỹ thuật Môi trường (EV1) tại Đại học Bách khoa Hà Nội.
"Đây là ngành học không thể thiếu trong mục tiêu phát triển bền vững hiện nay, mở ra cơ hội học tập và làm việc ở trong nước mà còn ở quy mô toàn cầu." - Hoàng Long bày tỏ.
Ngành học đứng tuyến đầu của chuyển đổi xanh
Thực tế, lựa chọn của Phạm Trần Hoàng Long cũng phản ánh xu hướng phát triển của thị trường lao động.
Việt Nam đang hướng tới mục tiêu phát thải ròng bằng 0 vào năm 2050, đồng thời thúc đẩy phát triển năng lượng tái tạo, kinh tế tuần hoàn và các ngành công nghệ xanh. Cùng với những cam kết quốc tế tại COP26, nhu cầu về đội ngũ kỹ sư trình độ cao được dự báo sẽ tăng mạnh trong những năm tới.
Đáp ứng xu hướng đó, chương trình Kỹ thuật Môi trường (EV1) tại Đại học Bách khoa Hà Nội được thiết kế theo hướng tăng tính thực hành và chuyên sâu với ba mô-đun gồm: Công nghệ Môi trường, Kỹ thuật kiểm soát ô nhiễm và Sức khỏe - An toàn - Môi trường (HSE). Sinh viên không chỉ học cách xử lý các vấn đề môi trường mà còn được trang bị tư duy thiết kế, phân tích dữ liệu và giải quyết những bài toán kỹ thuật trong doanh nghiệp, khu công nghiệp và đô thị.
Chương trình đã được kiểm định theo chuẩn chất lượng AUN-QA, khẳng định chất lượng đào tạo theo tiêu chuẩn của mạng lưới các trường đại học Đông Nam Á.
Một hoạt động của sinh viên EV1 trong khuôn khổ chương trình trao đổi tại Đại học Khoa học và Công nghệ AGH (Ba Lan)
Đáng chú ý, Kỹ thuật Môi trường cũng thuộc nhóm ngành kỹ thuật then chốt và công nghệ chiến lược đượchưởng chính sách học bổng của Chính phủ theo Nghị định số 179/2026/NĐ-CP và Quyết định số 1826 của Bộ Giáo dục và Đào tạo. Theo đó, sinh viên đáp ứng yêu cầu về kết quả học tập hoặc thành tích tại các kỳ thi, cuộc thi quốc gia có thể nhận mức hỗ trợ 3,7 triệu đồng mỗi tháng.
Với sự quan tâm của Nhà nước, môi trường đào tạo chất lượng từ cơ sở giáo dục đại học, cùng sự phối hợp của doanh nghiệp, tin chắc rằng sẽ có ngày càng nhiều kỹ sư trẻ giống Phạm Trần Hoàng Long, từng bước trở thành "người bảo vệ Trái Đất" bằng tri thức khoa học và công nghệ, góp phần tạo nên lời giải cho những thách thức môi trường của Việt Nam và thế giới!