TSA 2026 nâng tầm năng lực STEM và khát vọng chuyển đổi số giáo dục

Sáng 17/5, kíp thi cuối cùng của đợt 3 Kỳ thi Đánh giá tư duy (TSA) đã kết thúc trọn vẹn, đánh dấu sự thành công của toàn bộ mùa thi năm 2026 do Đại học Bách khoa Hà Nội chủ trì. Công tác tổ chức thi xuyên suốt 3 đợt đã đạt được những mục tiêu chiến lược đề ra, khẳng định uy tín của một kỳ thi chuẩn hóa hiện đại.

Từ khi triển khai năm 2020 đến nay,  Kỳ thi đã ghi nhận đã có tổng số 196.568 thí sinh dự thi, số thí sinh đã tham dự bài thi trên máy tính từ năm 2023 đến nay là 178.020 thí sinh. Với định hướng tập trung vào khối ngành STEM (Khoa học, Công nghệ, Kỹ thuật và Toán học), TSA 2026 giúp các thế hệ học sinh rèn luyện năng lực tư duy kỹ thuật sắc bén, chuẩn bị nền tảng vững chắc cho việc học tập bậc đại học.

Hạ tầng công nghệ và hành trình đưa Kỳ thi hiện đại tới mọi miền của Tổ quốc

Trong năm 2026, Đại học Bách khoa Hà Nội đã đầu tư bài bản về hạ tầng kỹ thuật và công nghệ khảo thí. Nhà trường hoàn tất việc trang bị bổ sung thêm 7 phòng thi mới với hơn 300 máy thi, nâng tổng số thiết bị có thể phục vụ Kỳ thi lên mốc trên 1.000 máy tại  Đại học Bách khoa Hà Nội. Tại khu vực đại bản doanh TSA tầng 2 Tòa nhà Thư viện Tạ Quang Bửu, 15 phòng thi hiện đại hoạt động liên tục, đáp ứng nhu cầu dự thi của hơn 700 thí sinh trong mỗi kíp.
 

Bên cạnh đó hệ thống phần mềm, máy chủ, hệ thống check-in, camera giám sát và các trang thiết bị khác cũng đã được đầu tư bổ sung. Trong năm 2026-2027, Đại học Bách khoa Hà Nội tiếp tục đầu tư hoàn thiện cơ sở vật chất tại đây để thực hiện tầm nhìn chiến lược hướng tới hình thành một trung tâm khảo thí trên máy tính hiện đại, quy mô lớn để phục vục nhu cầu khảo thí của toàn Đại học cũng như các nhiệm vụ khảo thí của quốc gia và các Bộ, Ban, Ngành từ năm 2027.

Kỳ thi năm nay ghi dấu ấn mạnh mẽ nhờ việc ứng dụng các giải pháp công nghệ tiên tiến thế giới. Hệ thống check-in tự động sử dụng thẻ Căn cước công dân (CCCD) tích hợp dữ liệu dân cư quốc gia cho phép xác thực danh tính thí sinh trong khoảng 10 giây. Công tác giám sát được thực hiện đa lớp bằng hệ thống camera hiện đại kết hợp phần mềm quản lý ngân hàng câu hỏi nâng cấp toàn diện. Việc chấm thi áp dụng mô hình lý thuyết đáp ứng câu hỏi (IRT) nhiều tham số giúp kết quả đạt độ chính xác cao, phản ánh thực chất năng lực của người học.

Bên cạnh sức mạnh hạ tầng, TSA 2026 còn mang ý nghĩa nhân văn khi mở rộng bản đồ thi tới khu vực Tây Bắc. Sau chuyến khảo sát kỹ lưỡng của các thầy cô Bách khoa vào cuối năm 2025, một điểm thi chính thức đã được thiết lập tại Trường Đại học Tây Bắc (Sơn La). Điểm thi này phục vụ học sinh các tỉnh Sơn La, Lai Châu, Điện Biên, giúp các em giảm bớt áp lực về chi phí đi lại và thời gian di chuyển xa về Hà Nội.
 

Trong đợt 3, dù số lượng thí sinh tại Sơn La đạt hơn 100 em, sự hiện diện của TSA tại đây đã khơi dậy niềm đam mê khoa học, kỹ thuật của giới trẻ vùng cao. Trước đây, tỷ lệ học sinh định hướng theo đuổi ngành STEM tại địa phương này mới dừng ở mức 30% và kỳ thi được kỳ vọng sẽ thúc đẩy con số này tăng trưởng mạnh mẽ.

Định hướng tư duy STEM và vai trò then chốt trong tuyển sinh đại học
 

Triết lý của bài thi TSA tập trung vào việc đo lường 3 năng lực tư duy nền tảng: Tư duy Toán học (60 phút), Tư duy Đọc hiểu (30 phút) và Tư duy Khoa học/Giải quyết vấn đề (60 phút). Cấu trúc bài thi được giữ ổn định, giúp học sinh có lộ trình ôn tập rõ ràng thông qua cuốn "Cẩm nang thi Đánh giá tư duy TSA" phiên bản eBook phát hành miễn phí. Những nội dung thi không kiểm tra trực diện kiến thức thuộc lòng mà đòi hỏi thí sinh phải có khả năng suy luận, phân tích dữ liệu và xử lý tình huống thực tế.

Phần thi Tư duy Khoa học và Giải quyết vấn đề hướng thí sinh tới việc phát triển tư duy kỹ thuật cần thiết cho môi trường đại học chất lượng cao. Cách tiếp cận này bám sát các kỳ thi chuẩn hóa quốc tế như SAT hay ACT, tạo ra sự phân hóa rõ nét trong kết quả thi.

Độ tin cậy của TSA 2026 đã khiến hơn 50 trường đại học trên cả nước sử dụng kết quả này làm căn cứ xét tuyển chính thức. Đặc biệt, Đại học Bách khoa Hà Nội đã thực hiện thay đổi quan trọng khi dùng điểm thi TSA thay thế cho thành phần điểm học bạ trong phương thức xét tuyển tài năng diện 1.3. Quyết định này nhấn mạnh giá trị thực chất của bài thi trong việc lựa chọn những cá nhân có tố chất xuất sắc phù hợp với ngành kỹ thuật.
 

Kết quả thi TSA có giá trị trong vòng 2 năm, mang lại sự linh hoạt cho thí sinh trong quá trình hoàn thiện hồ sơ tuyển sinh. Nhà trường triển khai cấp giấy chứng nhận kết quả dưới dạng ký số điện tử gửi trực tiếp vào tài khoản cá nhân của học sinh, giúp quy trình đăng ký xét tuyển diễn ra nhanh chóng và hiện đại. Những nỗ lực này hướng tới mục tiêu xây dựng một môi trường giáo dục công bằng, nơi mọi thí sinh đều có cơ hội thể hiện năng lực tư duy tốt nhất.

Dấu ấn con số và sự chuyển biến mạnh mẽ trong nhận thức người học
 

Nhìn lại hành trình TSA 2026, các số liệu thống kê đã khẳng định sức hút lớn lao của kỳ thi.

Đợt 1 diễn ra vào cuối tháng 1 thu hút gần 17.000 thí sinh tại 28 điểm thi trên toàn quốc. Thủ khoa đợt này là một học sinh đến từ Hưng Yên đạt mức điểm 96,10/100.

Đợt 2 vào tháng 3 tiếp tục ghi nhận sự bùng nổ với hơn 20.000 thí sinh và một kỷ lục chấn động đã được thiết lập. Một thí sinh tại Hải Phòng đạt mức điểm gần tuyệt đối là 98,98/100, con số cao nhất trong lịch sử tổ chức kỳ thi.

Đợt thi thứ 3, diễn ra vào các ngày 16 - 17/5/2026, là đợt thi có quy mô lớn nhất năm với hơn 22.000 thí sinh đăng ký dự thi thành công. Số lượng điểm thi được mở rộng lên 32 địa điểm tại Hà Nội và 10 tỉnh thành phố khác như Hải Phòng, Quảng Ninh, Thái Nguyên, Lào Cai, Nghệ An, Thanh Hóa, Hà Tĩnh, Đà Nẵng.

Tổng cộng cả năm 2026, kỳ thi đáp ứng khoảng 60.000 lượt dự thi, phản ánh nhu cầu rất lớn của xã hội đối với một kỳ thi đánh giá năng lực tư duy chuẩn hóa. Phổ điểm trung bình của các đợt thi thường dao động quanh mức 54 - 55 điểm, thể hiện độ khó ổn định và tính phân loại cao của ngân hàng câu hỏi.

Bên cạnh những con số thống kê ấn tượng, kỳ thi TSA 2026 còn tác động rõ rệt đến sự chuyển biến trong nhận thức của người học về tầm quan trọng của năng lực tư duy. Bài thi đã thực hiện tốt vai trò là cầu nối đưa học sinh đến gần hơn với những tiêu chuẩn giáo dục quốc tế và môi trường học tập STEM chất lượng cao.
 

Các em học sinh đã dần thay đổi phương pháp học tập, từ việc tập trung ghi nhớ kiến thức sang việc rèn luyện khả năng suy luận và xử lý vấn đề thực tiễn. Sự hào hứng của thí sinh tại các điểm thi xa xôi như Sơn La cho thấy bài thi không gây e ngại mà ngược lại đã mở ra những hướng đi mới đầy triển vọng cho giới trẻ vùng núi.

Đại học Bách khoa Hà Nội khẳng định quyết tâm xây dựng một kỳ thi công bằng, minh bạch và thực sự hữu ích cho sự phát triển của thế hệ trẻ. Những kinh nghiệm rút ra từ công tác tổ chức và dữ liệu phân tích phổ điểm của năm 2026 sẽ là cơ sở quan trọng để Nhà trường tiếp tục hoàn thiện ngân hàng câu hỏi và quy trình vận hành cho các năm tiếp theo.

Hành trình của TSA 2026 đã khép lại thành công, mở ra cơ hội cho hàng vạn tân sinh viên bước chân vào giảng đường với một nền tảng tư duy sắc bén và niềm tin vững chắc vào tương lai. Những trí tuệ STEM được bồi đắp từ kỳ thi này sẽ là nguồn lực quý giá đóng góp vào sự phát triển khoa học, công nghệ của đất nước trong kỷ nguyên mới.